Czym jest Parlament Europejski?

21Bardzo często w mediach pojawia się określenie „Parlament Europejski”, niestety niewielu wie tak naprawdę czym on się zajmuje, a nawet czym jest. Warto to określenie opisać choć trochę, albowiem to jeden z najważniejszych organów całej Unii Europejskiej. Parlament Europejski to instytucja Unii Europejskiej, która jest odpowiednikiem jednoizbowego parlamentu reprezentująca obywateli państw należących do UE, której członkowie są wybierani na 5-letnią kadencję. Jego oficjalną siedzibą jest Strasburg, ale także Bruksela, w której odbywa się większość obrad oraz mieszczą się biura poselskie, komisje parlamentarne i władze klubów. Z kolei sekretariat, biblioteka i część zaplecza technicznego ma swoją siedzibę w Luksemburgu. Historia Parlamentu Europejskiego sięga roku 1952, kiedy to na mocy traktatu paryskiego powstało Wspólne Zgromadzenie Europejskiej Wspólnoty Węgla i Stali. Z kolei traktaty rzymskie z 1957 przekształciły je w organ wszystkich trzech Wspólnot Europejskich. Po raz pierwszy określenie Parlament Europejski pojawiło się w 1962 roku. Z początku deputowani byli wybierani przez parlamenty krajów członkowskich, obecnie odbywa się to w wyborach powszechnych w danym kraju. W 1979 roku odbyły się pierwsze bezpośrednie wybory do Parlamentu Europejskiego i to właśnie od tego czasu deputowani do tego Parlamentu są wybierani w wyborach bezpośrednich przez obywateli państw członkowskich Wspólnot. Warto jednakże zauważyć, iż nie istnieje jedna ordynacja wyborcza do parlamentu, każdy kraj ma własne reguły liczenia głosów, ale przyjęło się, iż we wszystkich krajach członkowskich wybory odbywają się w tym samym terminie. Początkowo Parlament Europejski był organem konsultacyjnym nie posiadającym żadnej realnej władzy. Po wejściu w życie Jednolitego Aktu Europejskiego, traktatu z Maastricht i traktatu amsterdamskiego Parlament stopniowo powiększał zakres swoich zadań, także ustawodawczych (głównie kosztem Rady Europy). Aktualnie Parlament Europejski liczy 736 eurodeputowanych, sprawujących mandat wolny, wybieranych na pięcioletnią kadencję. W Polsce w stosunku do członków Parlamentu Europejskiego używa się potocznie określenia “europarlamentarzysta” czy “eurodeputowany” lub “europoseł”. Jednakże oficjalnym określeniem jest “poseł do Parlamentu Europejskiego”. W Wielkiej Brytanii stosuje się określenie “członek Parlamentu Europejskiego” zaś we Francji “deputowany” (un député européen). Zgodnie z traktatem o przystąpieniu Republiki Bułgarii i Rumunii do Unii Europejskiej liczba posłów w Parlamencie Europejskim wynosi siedemset trzydzieści sześć.

Współczesna historia Unii

Warto przyjrzeć się współczesnej historii Unii Europejskiej. Jej początkom, momentom w których budowały się jej podstawy. Zaraz po I wojnie światowej kilku europejskich myślicieli wysunęło ponownie ideę zjednoczonej politycznie Europy. W 1923 r. austriacki książę Coudenhove-Kalergi założył Ruch Paneuropejski i w roku 1926 gościł w Wiedniu pierwszy Kongres Paneuropejski. Wysunięta przez niego doktryna Paneuropy, uważana jest za podstawę bazową wszystkich europejskich wspólnot. Zaś w roku 1929 Aristide Briand, francuski premier, wygłosił mowę na forum Ligi Narodów, w której zaproponował ideę federacji narodów europejskich opartej przede wszystkim na solidarności i współpracy politycznej i społecznej, co spotkało się z poparciem wielu wybitnych ekonomistów (m.in. znanego Johna Maynarda Keynesa). W 1931 r. pojawiła się pierwsza poważna publikacja traktująca o wielkiej unii – opublikował ją francuski polityk Édouard Herriot. Książka nosiła tytuł „Stany Zjednoczone Europy”. Wielka depresja, rozwój faszyzmu i późniejsza druga wojna światowa zahamowały nieco ruch na rzecz unifikacji Europy. Rozpoczęła się wojna. W 1940 r. sukcesy wojenne Niemiec i plany utworzenia Tysiącletniej Rzeszy zachęciły niemieckich ekonomistów do wysunięcia propozycji scentralizowanej unii europejskiej z jednolitym europejskim obszarem gospodarczym i ustalonymi wewnętrznymi kursami wymiany walut. W roku 1943 niemiecki minister spraw zagranicznych Joachim von Ribbentrop (Polakom znany niestety z tej mniej pozytywnych wydarzeń historii) ostatecznie zaproponował utworzenie takiej instytucji ze strukturą wykazującą kilka podobieństw do współczesnej Unii Europejskiej. Oczywiście należy zaznaczyć, iż struktury te nie były demokratyczne. Byłaby to wspólna waluta, bank centralny w Berlinie, zasada regionalizmu, wspólna polityka pracy i porozumienia gospodarcze. Początkowo proponowano włączyć do niej Niemcy, Włochy, Francję, Finlandię, Norwegię, Słowację, Danię, Węgry, Serbię, Bułgarię, Rumunię, Chorwację, Grecję i Hiszpanię. Idea nowej Europy była także poruszana przez okupantów. Minister rządu Rzeszy Arthur Seyss-Inquart powiedział: „Nowa Europa solidarności i współpracy między wszystkimi jej obywatelami szybko doprowadzi do pomyślności, gdy zostaną usunięte narodowe granice ekonomiczne”. Taka, kierowana przez Niemcy, Europa miałaby być przeciwwagą dla komunistycznego Związku Radzieckiego i brytyjskiej dominacji w handlu światowym. Należy jednak zauważyć, iż niemiecka inicjatywa była dominacją opartą na hitlerowskich podbojach i dlatego trudno ją uznać za prawdziwego poprzednika przyszłej Unii Europejskiej. W 1943 r. Jean Monnet, członek francuskiego Narodowego Komitetu Wyzwolenia rządu Wolnych Francuzów na uchodźstwie w Algierze, uważany przez wielu za architekta europejskiej jedności, oświadczył: „…Pokój w Europie nie zostanie osiągnięty, jeżeli państwa odbuduje się na bazie suwerenności narodowej. Kraje Europy są zbyt małe, aby mogły gwarantować swoim obywatelom dobrobyt i rozwój społeczny. Państwa europejskie muszą stworzyć między sobą federację…”. Tak rodziła się Unia znana nam dzisiaj.

Historia europejskiej waluty

Euro to europejska waluta wprowadzona w miejsce walut krajowych, prawny środek płatniczy w szesnastu państwach tworzących strefę euro w Unii Europejskiej. Owa strefa obejmuje ponad 322,5 mln Europejczyków. Waluta euro używana jest także w 11 krajach i terytoriach nienależących do UE (Watykanie, Monako, San Marino, Andorze, Kosowie, Czarnogórze) oraz we francuskich posiadłościach na Atlantyku i Oceanie Indyjskim oraz w brytyjskich bazach wojskowych na Cyprze. Strefa euro, określana również mianem Euroland czy też Euroobszar jest tworzącą unię walutową wspólną przestrzenią unijnych państw, które wprowadziły euro jako swoją walutę. Pierwsze plany utworzenia Unii Walutowej pojawiły się już w latach 60. XX wieku, jednakże dopiero w latach 70. opracowano plan wprowadzenia wspólnej waluty. W roku 1979 zaś powstał Europejski System Walutowy, a 7 lat później ECU zostało trzecią walutą na świecie, w której emitowano obligacje międzynarodowe. Powodów powstania euro jako jednolitej waluty Unii Europejskiej należy szukać w historii Unii Europejskiej oraz w historii światowej gospodarki. Warto odnotować, iż w 1968 roku nastąpiła realna integracja gospodarcza w postaci unii celnej, z drugiej jednak strony upadek systemu kursu walutowego doprowadził do mocno zmieniających się kursów walut, który w opinii polityków osłabiał handel. W 1970 roku po raz pierwszy została sformułowana idea europejskiej unii walutowej. Pojawiła się ona w planie luksemburskiego premiera Pierre Wernera, który opracował go wraz z ekspertami Unii Gospodarczej i Walutowej. Idea ta dotyczyła jednolitej waluty. Projekt ten niestety zakończył się niepowodzeniem z powodu upadku systemu z Bretton Woods. Jednak to nie koniec. Ostateczna decyzja o utworzeniu wspólnej waluty Unii Europejskiej zapadła w ramach traktatu z Maastricht, który powoływał do życia Unię Gospodarczą oraz Walutową. Jednakże dopiero w grudniu roku 1995 w Madrycie wspólnej walucie nadano nazwę euro. W tamtym czasie ustanowiono też system TARGET. To system automatycznych przeliczeń walut narodowych na euro. Wraz z początkiem 1999 roku nastąpiła inauguracja euro w transakcjach bezgotówkowych w 11 krajach (wykluczając Grecję), a od roku 2002 wprowadzono tę walutę w formie gotówkowej w dwunastu państwach UE (ze swojej waluty nie zrezygnowała Wielka Brytania, Szwecja oraz Dania). 1 lipca 2002 ostatecznie wycofano z obiegu waluty narodowe dwunastu państw, które przystąpiły do strefy euro. Rozszerzenie tejże strefy nastąpiło dotychczas trzykrotnie: z początkiem roku 2007 przez euro został zastąpiony tolar słoweński, w 2008 roku funt cypryjski i lira maltańska, a 1 stycznia 2009 korona słowacka.

Belgia

Belgia, określana także nazwami Królestwo Belgii, Belgique, België, Royaume de Belgique, Koninkrijk België. Kraj, który do Unii Europejskiej przystąpił w 25 marca 1957. Powiedzmy nieco o tym z kim Belgia graniczy: z Holandią, na wschodzie z Niemcami, na południowym-wschodzie z Luksemburgiem, na zachodzie z Francją. obszar na jakim znajduje się Belgia wynosi 30,5 tys. km2, natomiast liczba mieszkańców 10,36 mln. Średnia gęstość zaludnienia to 334 osób/km2. Stolicą i jednym z największych miast jest oczywiście Bruksela. Będąc tutaj warto także odwiedzić miasta takie jak Antwerpia, Gandawa, Charleroi, Ličge, Brugia, Namur. Językiem urzędowym jest francuski (dialekt waloński) i flamandzki (dialekt języka niderlandzkiego). Z kolei przyglądając się przekrojowi etnicznemu możemy wymienić Flamandów, zamieszkujących głównie północną część kraju (Antwerpię, Flandrię Zachodnią i Wschodnią, Limburgię i północą Brabancję), Walonów, Włochów, Marokańczyków, Francuzów, Holendrów, Niemców, czy też Turków. Głównymi religiami są katolicyzm, muzułmanizm, protestantyzm. Walutą kraju jest Euro. Powierzchnia tego kraju to przede wszystkim niziny, u wybrzeży liczne poldery miejscami położone p.p.m. (do 2 m). Północną części kraju zajmuje równinna, zabagniona Flandria (tzw. Belgia Niska), oddzielona od wybrzeża wydmami o wysokości do 20 m. Natomiast na wschodzie i południu tereny wyżynne, wysoczyzna Brabancji, do 100-200 m n.p.m. (Belgia Średnia), na zachodzie wzgórza Hainaut zbudowane z utworów gliniastych oraz na południowym-wschodzie górzyste Ardeny (Belgia Wysoka). Warto także zauważyć, iż na wschodzie, przy granicy z Niemcami leży masyw Hautes Fagnes z najwyższym szczytem kraju: Botrange 694 m n.p.m. W Ardenach rozwinięta rzeźba krasowa. Wybrzeże płaskie, wyrównane z szerokimi, piaszczystymi plażami. W kwestii klimatu tutaj panującego warto powiedzieć, iz jest on umiarkowanie ciepły, morski, z dużym zachmurzeniem i częstymi opadami oraz mgłami. Temperatury tu panujące to, w styczniu od 0° na północy do 3°C na południu oraz 16-19°C w lipcu. Średnie opady deszczu to od 700 do 1000 mm. Należy również powiedzieć krótko o największych rzekach tegoż państwa. Są nimi kalda, Moza, Sambra, Leie, Dender, Senne, Rupel, Ourthe, Ambléve. W kwestii flory i fauny warto powiedzieć, iż naturalną szatę roślinną kraju stanowią na pn. wrzosowiska (Kampen) i torfowiska (Flandria), miejscami, gł. w Ardenach i dolinach rzek, lasy dębowo-brzozowe, bukowe, wierzbowe, olchowe i grabowe stanowiące 21% powierzchni. W masywie Hautes Fagnes, na bagnach i torfowiskach żyją m.in.: dziki, jelenie, żbiki oraz dzięcioły i sowy.

Chorwacja jako kandydat do UE

Chorwacja to nie tylko świetne miejsce na spędzenie wspaniałych wakacji, ale również państwo, które aspiruje do członkostwa w Unii Europejskiej. Warto przyjrzeć się korzyściom, które ten kraj może wnieść do Wspólnoty. Główną zaleta przystąpienia Chorwacji do Unii jest jej rozszerzenie na Zachodnie Bałkanów, co przyczyni się do stabilizacji i rozwoju tegoż regionu. Innymi zaletami jej wstąpienia są podjęte tam reformy demokratyzacji, reformy gospodarcze, członkostwo w Organizacji Narodów Zjednoczonych, czy też Pakcie Północnoatlantyckim. Dodatkowymi atutami jest członkostwo w Radzie Europy, członkostwo w OBWE, członkostwo w WTO, członkostwo w CEFTA. Zwolennicy wstąpienia tego kraju do Unii wymieniają także argumenty takie jak: położenie na kontynencie europejskim, silny związek i utożsamianie się z szerokopojętą kulturą europejską, wspomniana wcześniej bardzo dobrze rozwinięta turystyka oraz stosunkowo dobra kondycja gospodarki. Kraj ten bowiem posiada lepsze wskaźniki statystyczne (gospodarcze) niż Bułgaria, która przystąpiła do UE już w roku 2007.

Są jednak tacy, którzy sprzeciwiają się przystąpieniu Chorwacji. Wymieniają oni następujące przeciwwskazania: duża mniejszość serbska, brak polityki tolerancji, pojednania i ochrony mniejszości etnicznych i narodowych. Wymienia się również silne nastroje nacjonalistyczne, duży opór przed wydaniem zbrodniarzy wojennych oraz przed wspólną polityką rybołówstwa na Adriatyku jak i spór graniczny ze Słowenią. Negocjacje ws przystąpienia Chorwacji do Wspólnoty miały się rozpocząć 17 marca 2005 roku, ale wówczas UE uznała, że Chorwacja ukrywa Ante Gotovinę i rozpoczęcie negocjacji zostało wstrzymane do 3 października tego samego roku. Należy również pamiętać, iż Chorwacja i Słowenia od momentu rozpadu Jugosławii w 1991 roku prowadzą spory graniczne. Pierwszy z nich dotyczy rozgraniczenia wód Zalewu Pirańskiego na północnym Adriatyku, drugi zaś dotyczy przynależność niewielkich obszarów przygranicznych w pobliżu rzeki Mura w północno-wschodniej Słowenii. W ubiegłym roku, premierzy obydwu krajów porozumieli się i doszli do wspólnego wniosku, iż sprawę sporu przekażą do Międzynarodowego Trybunału Sprawiedliwości w Hadze. Niestety do tej pory ani razu nie zebrała się mieszana komisja słoweńsko-chorwacka, która miała sporządzić protokół rozbieżności. Owy protokół miał być następnie przekazany międzynarodowemu wymiarowi sprawiedliwości. Głównymi zwolennikami przystąpienia Chorwacji do Unii to Austria, Czechy, Słowacja jak również Polska.